Aktuelno
U Federaciji BiH na dan 31. 12. 2016. godine poslovalo je 15 komercijalnih banaka, što je za dvije banke manje nego na kraju 2015. godine, navodi se u informaciji Agencije za bankarstvo FBiH (skraćeno FBA).

U bankama je zadnjeg dana 2016. godine bilo zaposleno ukupno 6.615 osoba, što je za jedan posto ili za 68 uposlenih manje nego na kraju prethodne godine.

Bilansna suma (aktiva) bankarskog sektora na kraju 2016. godine iznosila je 18,4 milijarde KM, što je za 7,1 posto ili 1,2 milijarde KM više nego na kraju 2015. godine.

Banka Aktiva Krediti Depoziti Rezultat
ASA banka Sarajevo 410.118 274.441 326.156 1.826
Addiko Bank Sarajevo 847.633 554.145 602.771 -37.629
BOR banka Sarajevo 350.258 260.907 234.676 2.321
Bosna Bank International Sarajevo 818.543 538.147 553.283 6.358
Intesa Sanpaolo banka Sarajevo 1.790.302 1.277.155 1.304.552 27.098
KIB banka Velika Kladuša 92.674 50.339 64.631 1.422
NLB banka Sarajevo 979.661 688.288 806.237 10.513
ProCredit Bank Sarajevo 372.031 310.518 237.871 -876
Raiffeisen Bank Sarajevo 3.950.664 2.309.696 3.198.724 52.529
Sberbank Sarajevo 1.162.534 965.377 907.777 8.193
Sparkasse Bank BiH Sarajevo 1.189.896 928.220 962.586 18.685
Union banka Sarajevo 520.387 157.221 451.115 397
UniCredit banka Mostar 4.730.987 3.078.263 3.745.498 81.527
Vakufska banka Sarajevo 316.943 216.344 273.958 688
ZiraatBank Sarajevo 850.403 661.167 506.439 196
Ukupno 18.382.034 12.270.228 14.176.274 173.24

Napomena: Podaci u tabeli su iskazani u hiljadama KM (000 KM).

.

Prema konačnim nerevidiranim podacima iz finansijskih izvještaja koji prikazuju uspješnost poslovanja banaka za 2016. godinu, na nivou bankarskog sistema u Federaciji BiH ostvaren je pozitivan finansijski rezultat - dobit - u iznosu od 173 miliona KM, što je za 47 posto ili 56 miliona KM više u odnosu na kraj 2015. godine. To, inače, predstavlja najbolji ostvareni finansijski rezultat banaka u FBiH do sada.

U donjoj tabeli nalaze se prosječne aktivne kamatne stope u komercijalnim bankama u Federaciji BiH. Riječ je ustvari o ponderisanim efektivnim kamatnim stopama (EKS) koje objavljuje Agencija za bankarstvo Federacije BiH.

Efektivna kamatna stopa (EKS) predstavlja stvarnu cijenu kredita, odnosno prihoda na depozit, izraženu kao procenat na godišnjem nivou.

Efektivnom kamatnom stopom se smatra dekurzivna kamatna stopa koja se obračunava na godišnjem nivou, i to primjenom složenog kamatnog računa, na način da se diskontovana novčana primanja izjednačavaju sa diskontovanim novčanim izdacima odobrenih kredita, odnosno primljenih depozita.

U donjoj tabeli je prikaz ponderisanih efektivnih kamatnih stopa koje je obračunala Agencija za bankarstvo FBiH.

Vrsta kredita / period 31. 12. 2014. 30. 06. 2015. 31. 12. 2015. 30. 06. 2016.
Kratkoročni krediti privredi 5,99% 5,26% 5,25% 4,42%
Kratkoročni krediti stanovništvu 8,90% 11,47% 11,74% 14,68%
Dugoročni krediti privredi 6,76% 5,84% 5,67% 4,97%
Dugoročni krediti stanovništvu 8,60% 8,44% 8,55% 8,82%

.

Kod analize trenda kamatnih stopa relevantno je pratiti kretanje ponderisane EKS, a razlika u odnosu na ponderisanu NKS (nominalnu kamatnu stopu) je rezultat naknada i provizija koji se plaćaju banci za odobreni kredit i koji ulaze u obračun cijene kredita. Zato EKS predstavlja stvarnu cijenu kredita.

U prvoj polovini 2016. godine ponderisana EKS na kredite bilježi oscilacije unutar 0,38 procentnih poena, sa najvišom stopom zabilježenom u martu od 6,32%, a najnižom u februaru od 5,94%.

Ponderisane kamatne stope na kratkoročne kredite bilježe oscilacije unutar 0,77 procentnih poena, a na dugoročne kredite se kreću unutar raspona od 0,75 procentnih poena.

Ponderisana EKS na kratkoročne kredite u junu 2016. godine iznosila je 4,58%, što je za 0,77 procentnih poena niže u odnosu na decembar 2015. godine, dok je ponderisana EKS na dugoročne kredite iznosila 6,93%, što je za 0,13 procentnih poena niže u odnosu na decembar 2015. godine.

Kamatne stope na kredite plasirane u dva najvažnija sektora - privredi i stanovništvu - u posmatranom periodu 2016. godine su se kretale u suprotnom smijeru. Kamatne stope privredi su zabilježile trend daljnjeg blagog smanjenja, dok su ponderisane EKS stanovništvu generalno bile na nešto višem nivou u odnosu na prethodnu godinu. U gornjoj tabeli se ne nalaze prosječne ponderisane kamatne stope nego ponderisane EKS za pojedine kredite.

.

U donjoj tabeli možete vidjeti kretanje bruto domaćeg proizvoda (skraćeno BDP) u Bosni i Hercegovini u posljednjih pet godina i to nominalni BDP i po stanovniku, iskazano u konvertibilnim markama (KM), eurima (EUR) i američkim dolarima (USD).

Izvor za ove podatke o BDP-u je Agencija za statistiku BiH i u tabeli su iskazani prvi podaci, prema proizvodnom pristupu, koji nisu naknadno redigovani. Dakle, riječ je o prvim podacima, proizvodni pristup.

Agencija za statistiku BiH daje i definiciju pojma BDP-a. Bruto domaći proizvod u ovom je slučaju jednak vrijednosti svih roba i usluga proizvedenih u ekonomiji (output ili bruto vrijednost proizvodnje) minus vrijednost svih roba i usluga potrošenih u proizvodnom procesu (međufazna potrošnja).

Indikator / godina 2011. 2012. 2013. 2014. 2015.
BDP nominalni (miliona KM) 25.772 25.734 26.743 27.304 28.540
BDP po stanovniku (KM) 6.711 6.709 6.979 7.135 7.473
BDP nominalni (miliona EUR) 13.177 13.158 13.674 13.961 14.592
BDP po stanovniku (EUR) 3.432 3.430 3.568 3.648 3.821
BDP nominalni (miliona USD) 18.329 16.900 18.148 18.524 16.192
BDP po stanovniku (USD) 4.773 4.406 4.736 4.840 4.240

.

Bruto vrijednost proizvodnje definiše se kao tržišna vrijednost svih proizvedenih roba i pruženih usluga. Obračunata je po djelatnostima u baznim cijenama jer su sve subvencije posmatrane kao subvencije na proizvode.

Međufazna potrošnja predstavlja vrijednost dobara i usluga, upotrebljenih kao inputi u procesu proizvodnje u obračunskom periodu sa ciljem da se proizvedu druga dobra i usluge.

.

.

.

.

.

.

Za razliku od aktivnih kamatnih stopa, odnosno od kamata za kredite - kod kojih uticaj na stvarnu cijenu imaju troškovi povezani s odobravanjem i servisiranjem kredita (pod uslovom da su poznati kod odobravanja) - kod pasivnih kamatnih stopa, tojeste depozita, gotovo da nema razlike između nominalne (NKS) i efektivne kamatne stope (EKS).

No, bez obzira na to, mi u ovom slučaju ipak dajemo pregled isključivo EKS jer je to ipak stvarna „cijena kapitala“, odnosno kamatne stope, pri čemu u slučaju pasivnih kamata EKS pokazuje stvarni iznos koji deponent dobija. Dakle, u donjoj tabeli su prikazane isključivoponderisane efektine kamatne stope na depozite razvrstane prema ročnosti.

Kamatne stope na depozite 31. 12. 2013. 31. 12. 2014. 31. 12. 2015. 30. 06. 2016.
Kratkoročni depoziti 1,67% 1,23% 0,61% 0,38%
do tri mjeseca 1,47% 0,80% 0,28% 0,27%
do jedne godine 1,87% 1,76% 1,28% 0,78%
Dugoročni depoziti 3,23% 2,82% 2,23% 1,84%
do tri godine 3,00% 2,64% 2,10% 1,69%
preko tri godine 4,18% 3,34% 2,52% 2,33%

.

Ukoliko se analizira kretanje ponderisanih prosječnih kamatnih stopa na depozite na godišnjem nivou, u zadnje četiri godine evidentan je kontinuiran pad kamatnih stopa na dugoročne depozite, dok su kamatne stope na kratkoročne depozite, uz prisutne oscilacije, takođe na najnižem nivou u posljednjih pet godina, navodi se u analizi Agencije za bankarstvo Federacije BiH.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

Kratak tabelarni pregleg poslovanja svih komercijalnih banaka u FBiH, rangiranih prema iznosu poslovne aktive, kredita, depozita i rezultata. više